top of page

Eén dag voor de klas? Lastig

Bijgewerkt op: 12 nov. 2018


Illustratie: NRC / Veronique de Jong

Als freelance docent werken wordt volgend jaar moeilijker. De Belastingdienst verscherpt de regels.


De kunstenares die haar schilderkunsten doorgeeft aan leerlingen van de Kunstacademie en de bekende muzikant die een dagje vioolles geeft op het Conservatorium. Twee voorbeelden


De kunstenares die haar schilderkunsten doorgeeft aan leerlingen van de Kunstacademie en de bekende muzikant die een dagje vioolles geeft op het Conservatorium. Twee voorbeelden van freelancers die nu nog probleemloos als gastdocent in het hoger beroepsonderwijs werken. Vanaf 2015 wordt het voor hen een stuk lastiger om als freelancedocent aan de slag te gaan. De Belastingdienst gaat namelijk strenger toezicht houden op de benodigde VAR-verklaringen voor zelfstandig docenten.

Te veel docenten die eigenlijk recht hebben op een contract, werken op freelancebasis, stelt de fiscus. Wanneer een docent een of twee vaste dagen in de maand lesgeeft, en daar van iemand anders instructies voor krijgt, is er al sprake van een gezagsrelatie en mag diegene geen ‘zelfstandig ondernemer’ genoemd worden. Gebeurt dit wel, dan is er sprake van een schijnzelfstandigheid.


Een ander voorbeeld van zo’n schijnconstructie is de werknemer die ontslagen wordt, om vervolgens als freelancer te worden aangenomen. Zulke constructies zijn nadelig voor de rechtspositie van de freelancer zelf, meldt de Belastingdienst.

Om dit soort constructies aan te pakken, zal de wet vanaf 2015 zodanig worden aangepast dat werkgevers verantwoordelijk worden voor de freelancers die ze aannemen. Dit betekent dat onderwijsinstellingen naheffingen kunnen krijgen wanneer zij toch een ‘schijnzelfstandige’ in dienst hebben.


Maar wanneer is iemand precies een schijnzelfstandige en wanneer is iemand terecht zzp’er? Om antwoord op deze vraag te vinden, zijn de MBO Raad, de Vereniging Hogescholen, de Vereniging van Universiteiten (VSNU) en FNV Zelfstandigen momenteel in gesprek met de Belastingdienst.


De Vereniging Hogescholen wil dat er snel duidelijkheid komt, zegt woordvoerder Rolf de Wit: „Veel freelancers zitten niet te wachten op een contract en blijven mogelijk weg wanneer dit verplicht wordt”, stelt hij. Dit terwijl juist freelancers in het hbo volgens hem zo van belang zijn: „Ze geven iets extra’s. Neem de journalist die één of twee keer in het jaar als gastdocent een les op een journalistieke opleiding geeft. Hij heeft praktijkkennis in handen die iets toevoegt aan de andere lessen.”


Enkele hogescholen kregen afgelopen jaren al een naheffing nadat bleek dat zij docenten hadden ingehuurd die geen juiste VAR-verklaring bezaten. Zo moet de Hogeschool Utrecht de Belastingdienst ruim 450.000 betalen. Saxion Hogescholen was net op tijd en haalde 120 freelancerdocenten uit dienst, zo’n tien procent van het totaal aantal onderwijzers op de school. De meesten hiervan kregen een tijdelijk contract, stelt woordvoerder Ingrid Lammerse. Volgens haar heeft de overgang van freelancedocent naar een contract zowel voor- als nadelen. „Met een contract komt het uurloon van de onderwijzers lager uit, maar hebben ze wel meer zekerheid als ze ziek of werkloos worden.” Niet alleen in het onderwijs, ook in andere sectoren, zoals de zorg, worden zzp’ers strenger gecontroleerd.

Comentarios


bottom of page