Hoe corona Valencia verandert


De stad staat op pauze. Nog nooit waren de metalen, met graffiti bespoten rolluiken van Valencia zo zichtbaar. En de winkels, tapasbarren en koffietentjes die daarachter schuilen zo onzichtbaar. Op straat is het vaak stil en uitgestorven. De mensen die je buiten tegenkomt, zijn agenten, straatschoonmakers, mensen die hun hond uitlaten en mensen met een boodschappentrolley. Vrijwel iedereen draagt een mondkapje en rubberen handschoentjes. Dit is niet verplicht, maar zonder lijk je er niet bij te horen.

Even terug in de tijd. Naar het Valencia vóór corona. Begin februari arriveer ik in deze levendige stad samen met mijn beste vriendin.Corona is een ver-van-ons-bed-show die zich op dat moment alleen nog in China afspeelt. We zien Valencia zoals het is: een stad met levendige straten vol sinaasappelbomen en drukbezochte parken. Waar de terrassen zich om 11 uur 's ochtends vullen met Spanjaarden die voor een paar euro een tostada con tomato en een glas wijn drinken. En waar Nederlanders zich prima thuis voelen dankzij de talloze fietspaden die door zowel Valencianen als toeristen gebruikt worden.


Straatfestival

Een maand later, begin maart. Nog steeds geen teken vancorona. Sterker nog, we zien de stad op haar best. Valencianen maken zich op voor het hoogtepunt van het jaar: het jaarlijks terugkerende straatfestival Las Fallas. Las Fallas is als het Nederlandse carnaval en Koningsdag ineen, maar dan nóg grootser. Al met al duurt het zo'n twee weken en ieder jaar trekt het ongeveer een miljoen toeristen. De honderden torenhoge poppen (de Fallas) waar het festival om draait, staan vanaf begin maart al opgebouwd in de straten. De pre-party's zijn in volle gang en de podia, barretjes en dranghekken staan klaar.


Popverbranding

Maar dan gaan de coronacijfers van Spanje ineens die van Italië achterna. Het aantal besmettingen verdubbelt in één dag tijd. Op 11 maart, vier dagen voor Las Fallas écht begint, wordt het afgelast. En dan gaat het snel: twee dagen later moeten alle restaurants en winkels dicht en de dag daarna valt het besluit van de verplichte thuisquarantaine. Spanje gaat in één weekend tijd een volledige lockdown in. De Fallas-poppen staan ineens in lege straten. Half opgebouwd te wachten op een publiek dat niet komt. Het pronkstuk is een dertig meter hoge vrouw in kleermaker-zit, geplaatst op een van de bekendste pleinen. Symbolisch krijgt ze een mondkapje om. Een week erna wordt ze door de gemeentedienst verbrand.


Helikopters

Op dit moment zit Spanje in week vijf van de lockdown die nog tot minimaal 26 april duurt. Parken en stranden zijn afgezet en mensen die om niet-noodzakelijke redenen hun huis verlaten, riskeren boetes. Het went gek genoeg snel. De lege straten, rondrijdende politieauto's en het geluid van overvliegende helikopters zijn voor nu het nieuwe normaal. Bij de supermarkt delen beveiligers handalcohol en plastic handschoentjes uit. Straatschoonmakers gehuld in witte pakken desinfecteren met grote spray-installaties bankjes, prullenbakken en brievenbussen. Volgens het RIVM overbodig, maar in Spanje hebben ze daar duidelijk een andere mening over. Hetzelfde geldt voor mondkapjes en rubberen handschoenen. Alleen nuttig voor zorgpersoneel of als je zelf ziek bent, aldus het RIVM. Maar hier op straat zijn blote handen en een onbedekte mond zeldzaam.


Toeristen

De grootste zorg voor ná de gezondheidscrisis zijn de economische gevolgen die de crisis zal hebben voor Spanje. Sommige economen vrezen datcoronahet land harder zal raken dan de bankencrisis van 2008.Valenciadraait voor een groot deel op toerisme. Op elke hoek van de straat vind je wel een fietsverhuurbedrijf, toeristenbureau of bed-and-breakfast. Veel middenstand hier is dus afhankelijk van de terugkomst van de toeristen.

Naar verwachting zullen de Spaanse autoriteiten na komende bepalen hóé en wanneer de maatregelen worden versoepeld. Opties die genoemd worden zijn het individueel naar buiten mogen om te wandelen of sporten, of met kinderen. Ook het invoeren van een zogenaamd 'gezondheidsreisdocument' wordt genoemd. Degenen die de ziekte hebben gehad en daarom immuun zijn, mogen daarmee naar buiten. Niks is nog concreet, maar elke nieuwe vorm van vrijheid zal op dit moment als een cadeau voelen.


Dagelijks applaus

Ondanks alles is de sfeer hier vaak gemoedelijk. In de weekenden zijn er overdag redelijk wat mensen op straat om boodschappen te doen, je hoort regelmatig balkonconcerten en de overdekte voedselmarkten met honderden kraampjes zijn nog altijd open. Ook de natuur trekt zich niets aan van de alarmtoestand. Bomen staan in bloei en duiven tortelen er vrolijk op los terwijl ze door bloembakken scharrelen op zoek naar takjes om hun nestjes te bouwen. Niemand die ze stoort. Of ze zien. Bijkletsen gaat ze bijna net zo makkelijk af vanaf het balkon, als vanaf de bankjes op straat, zo lijkt het.